Loài người chấp nhận nguy hiểm, chinh phục phần cao nhất trên trái đất.
Nhiều người nghĩ rằng bằng cách trèo lên những ngọn núi đồ sộ
nghĩa là họ đã chinh phục được nó,
nhưng chúng ta chỉ là những vị khách ở đây mà thôi.
Đó là thế giới bị đóng băng hoàn toàn khác.
Đây là một cực khác -
một trong những nơi thấp nhất và nóng nhất trên trái đất.
Nó thấp hơn mặt nước biển khoảng 100 mét.
Nhưng ở đây, ngọn núi đang trong giai đoạn ấp ủ.
Hồ axit sulphuric này chỉ ra rằng
ở dưới bề mặt của nó, đang có nhiều biến động.
Đây là Vùng lõm Danakil ở Ethiopia,
nằm trên khe nứt khổng lồ của bề mặt Trái Đất
nơi mà các vùng đất khổng lồ bị kéo ra khỏi nhau.
Nham thạch phun lên bề mặt qua những khe nứt
tạo nên một chuỗi các núi lửa trẻ.
Đây là, Erta Ale,
ngày nay là ngọn núi lửa hoạt động lâu nhất trên hành tinh của chúng ta,
một hồ dung nham đã được nung nóng trong hơn một trăm năm.
Cũng từ những hoạt động núi lửa như thế này đã tạo nên vùng cao của Ethiopia.
70 triệu năm trước
vùng đất này chỉ phẳng và sâu
ngang với khe Danakil.
Nham thạch phun lên từ lòng đất
tạo ra một vòm đá khổng lồ tầm 500 miles chiều ngang,
nóc nhà của châu Phi.
Qua hàng triệu năm, mưa và băng giá
đã chạm khắc tạo thành những chóp núi và hẻm núi.
Đỉnh của chúng, khoảng 3 miles trở lên,
trở thành nhà của rất nhiều cư dân miền núi đặc biệt -
khỉ đầu chó Gelada.
Chúng là loài độc đáo nhất tại vùng cao này của Ethiopia.
Vách đá nơi chúng ngủ chỉ dành cho những nhà leo núi thượng hạng,
và dĩ nhiên lũ khỉ Gelado có tất cả những gì chúng cần.
Những ngón tay khỏe nhất trong nhóm động vật linh trưởng
cộng với lòng can đảm có thừa của chúng.
Nhưng bạn cần hơn một cái đầu để có thể tồn tại ở đây.
Một ngày của những chú khỉ Gelado hé lộ cho chúng ta cách mà chúng vượt qua thử thách nơi đây.
Với tất cả, buổi sáng là thời gian để chải chuốt,
cơ hội để nghịch ngợm với bạn bè.
Nhưng, khác những loài khỉ khác,
Gelados 'tán gẫu' không ngớt những lúc như này.
Nó là một cách tốt cho cộng đồng khi đôi tay của bạn đang rất bận bịu.
Nhưng chúng không thể kéo dài việc này được.
Gelados có một lịch trình dày đặc
và hàng tá việc phải hoàn thành mỗi ngày.
Hầu hết loài khỉ không thể sống ở trên đây.
Không thức ăn và có quá ít côn trùng cho chúng.
Nhưng chúng, những con khỉ Gelados đúng là duy nhất -
chúng là những con khỉ duy nhất trên thế giới sống hầu như nhờ vào cỏ.
Chúng sống theo từng bầy tạo nên bởi bất kì con khỉ nào.
Một vài bầy có đến 800 con khỏe mạnh
và chúng ăn trên những đám cỏ cao như những con linh dương đầu bò vậy.
Những chú khỉ Gelados ăn cỏ ngay cạnh những con sơn dương Walia,
cũng là một loài duy nhất trên miền cao này.
Tạo hóa cho chúng vẻ nhút nhát
nhưng chúng cũng canh chừng khi những con khỉ đầu chó ở xung quanh.
Bạn phải biết rằng những loài ăn cỏ thường tránh những đám cỏ của loài khác
nhưng đây lại là một liên minh đặc biệt cả hai bên cùng có lợi.
Nó cũng không quá mạo hiểm khi cúi đầu xuống
trong khi đã có người khác đang canh chừng.
Những con sói ở Ethiopian -
Chúng sẽ không liều lĩnh tấn công vào ban ngày.
Nhưng lúc chạng vạng tối, cao nguyên trở nên nguy hiểm hơn nhiều.
Thời gian kiếm cỏ đã sắp kết thúc
đó là cơ hội cuối để giao lưu trước khi quay trở lại những vách đá để ngủ.
Một lời cảnh báo sớm, đặt mọi mọi người vào tình trạng báo động.
Một ngày của chúng kết thúc như khi bắt đầu, an toàn trên những bờ dốc thẳng đứng.
Những ngọn núi lửa Ethiopia đã ngừng hoạt động,
nhưng ở nơi khác, vẫn rền vang.
Những ngọn núi lửa tạo nên xương sống của dải núi dài nhất hành tinh này -
dãy Andes ở Nam Mỹ.
Dãy núi trải dài 5000 miles từ vành đai xích đạo tới tận Nam cực.
Nó tạo thềm lục địa của Thái Bình Dương
trượt dài theo lục địa Nam Mỹ, ôm lấy rìa của nó.
Tận cuối phía nam của dãy là núi Patagonia.
Đang vào giữa hè,
nhưng ngọn Andes có một thời tiết bất ổn nhất trong các ngọn núi trên hành tinh này
bão có thể tới bất cứ lúc nào.
Nhiệt độ tụt xuống rất nhanh
những chú lạc đà thảo nguyên và con của chúng mới ra đời bất thình lình phải hứng chịu những trận bão tuyết.
Đúng thật, tất cả các mùa chỉ trong một ngày ...
Một con cọp puma -
sư tử của dãy Andes.
Chúng thường hoạt động một mình và bí mật.
Để thấy chúng đi thành nhóm giữa một không gian mở là cực kỳ hiếm.
Đây là một gia đình - cọp mẹ và 4 con con.
Cọp mẹ chỉ có đúng một mùa hè ngắn ngủi
để dạy cho con nó các kỹ thuật sinh tồn trên núi.
Nuôi được 4 con của nó đến tuổi này quả là một điều phi thường,
nhưng cọp mẹ có một địa bàn tuyệt vời,
giàu thức ăn và nguồn nước.
Mặc dù những con cọp con đã to bằng mẹ chúng,
nhưng vẫn phải dựa dẫm vào mẹ để kiếm ăn.
Sẽ phải đến sang năm, lũ cọp con mới có thể tự đi săn được.
Không có kĩ năng và kinh nghiệm của mẹ nó
chúng sẽ chẳng thể nào sống qua mùa đông đầu tiên.
Bào mòn bởi các cơn bão mạnh,
những sườn núi giờ đây không có sự sống.
Xa lên phía bắc, chúng còn chứa chấp nhiều nguy hiểm hơn nữa.
Di chuyển với tốc độ 250 miles một giờ,
một trận lở tuyết hủy hoại toàn bộ những gì trên đường chúng đi.
Ở những vùng núi của Châu Mỹ,
khoảng 100, 000 trận lở tuyết tàn phá các sườn núi mỗi mùa đông.
Dãy núi đồ sộ này nối tiếp trục khổng lồ
chạy từ Patagonia tới Alaska.
Những sườn núi tuy cằn cõi
nhưng lại là nơi trú đông cho một số loài.
Một gấu xám mẹ hiện ra khỏi hang
sau sáu tháng ngủ đông.
Hai con gấu con theo mẹ
và đi những bước đầu tiên ra thế giới bên ngoài.
Những sườn núi dốc này là một lãnh địa bảo vệ cho các con gấu con.
Một con gấu đực có thế giết chết và ăn chúng nếu có cơ hội.
Nhưng những loài thú lớn rất khó để có thể di chuyển tại đây.
Những con đực có thể lớn gấp 2 lần con cái
Ngay cả con cái cũng gặp vấn đề khi di chuyển.
Tuy nhiên, đối với những con gấu con chúng không bận tâm tới tuyết.
hay sự sống của chính chúng.
Nhưng gấu mẹ phải đối mặt với những vấn đề sống còn:
Đã sáu tháng kể từ bữa ăn cuối cùng trước ngủ đông
sữa của gấu mẹ đã bắt đầu cạn.
Nó phải sớm rời khỏi sự an toàn của con dốc này
và dẫn con nó rời xa ngọn núi.
Nếu chậm trễ, cả gia đình có thể chết vì đói.
Hè tới làm lộ ra vẻ mặt thật sự của những dải núi đá.
Rũ khỏi lớp tuyết,
những ngọn núi trở về với hình dạng nguyên thủy của nó.
Chỉ có lúc này, những cư dân núi mới có thể tiến cao hơn được.
Ngược lên 2 dặm, là những vách đứng đổ nát dường như không có sự sống.
Nhưng có động vật ở đây -
đó là gấu xám.
Có vẻ như đây là một sinh vật kỳ lạ để có thể tìm thấy trên đỉnh dốc đầy đá này.
Thật khó mà tưởng tượng được, cái gì hấp dẫn chúng ở đây.
Khoảng thời gian này là lúc những con gấu đang vỗ béo cho mùa đông.
Nhưng chúng lại tập hợp thành từng nhóm một vài con trên những con dốc cằn cỗi này.
chúng đang tìm kiếm nguồn thức ăn lạ thường -
những con bướm đêm.
Hàng triệu con đã bay tận lên tới đây để tránh cái nóng của miền đất thấp
rồi trú mình giữa những phiến đá.
Những con bướm có vẻ là một bữa ăn nhỏ bé đối với một con gấu,
nhưng cơ thể chúng thì rất giàu chất béo
và có thể tạo sự khác biệt cho sự sống còn của những chú gấu hằng năm.
Một trận chiến khác đang diễn ra nơi đây
nhưng ở khoảng thời gian dài hơn.
Những tảng đá rời này là những đốt xương bị gãy của ngọn núi.
Dãy núi đá không còn cao thêm nữa
chúng chầm chậm tan rã.
Mọi ngọn núi trên thế giới đều bị bào mòn bởi cái lạnh, tuyết và băng giá.
Dãy Alps được hình thành khoảng 15 triệu năm trước
Khi Châu Phi, tiến về phía bắc, va chạm vào điểm cực nam của châu Âu.
Những đỉnh núi hình nón bị bào mòn này là dấu tích của đáy biển nguyên thủy
mà một thời trải dài giữa hai lục địa.
Nhưng đây là những thứ còn lại của Alpine.
Độ cao ở trung tâm lên tới 3 dặm cao
và được bao phủ bởi tuyết vĩnh cửu.
Ngọn Matterhorn,
Đỉnh của nó quá dốc để có thể giữ lại tuyết.
Mont Blanc - nóc nhà của Tây Âu.
Những vạt núi sắc nhọn của dãy Alps
được chạm đục bởi những thợ điêu khắc chuyên nghiệp -
những dòng sông băng.
Những dòng sông băng khổng lồ,
chứa đầy những khối đá,
nghiền nát mọi thứ trên dòng chảy của nó,
chọc toang tạo thành những thung lũng sâu.
Về tốc độ làm sói mòn, chúng là những kẻ dẫn đầu trên hành tình của chúng ta.
Một khe nứt - xuất hiện do băng tan
lao thẳng xuống tận đáy.
Như một dòng nước,
khối băng cứ thế tự dịch chuyển,
trôi xuống thung lũng với một sức mạnh không thể ngăn cản.
Sông băng trên đỉnh Alpine dường như đã khổng lồ,
nhưng chúng vẫn chưa thể so sánh với những dòng sông băng
trên dải núi chia cắt lúc địa Ấn độ với Tây Tạng.
Đây là những khối đá vụn
của dòng sông băng khổng lồ Baltoro trên dãy Karakoram của Pakistan.
Dòng sông băng lớn nhất trên thế giới -
43 dặm chiều dài và trên 3 dặm chiều rộng.
Thung lũng băng khổng lồ này rộng đến nỗi
mà chúng ta có thể quan sát nó một cách dễ dàng từ không gian.
Đây là nơi tập trung lớn nhất của các đỉnh núi cao trên 5 dặm
được tìm thấy trên Trái Đất.
Chúng là những ngọn núi nguy hiểm nhất.
K2 và những người anh em của nó đã cướp đi nhiều sự sống hơn bất cứ ngọn núi nào.
Những đỉnh núi ở đây quá thẳng đứng,
những dòng sông băng quá dốc và nứt nẻ
chỉ bị chinh phục bởi rất ít trong số những nhà leo núi giỏi nhất.
Những chú sơn dương Markhor lại trở về cho mùa sinh sản hàng năm.
Những con đực phải đấu tranh cho quyền duy trì nòi giống của chúng,
nhưng trên sườn núi này bất cứ sai lầm nào cũng có thể chí mạng.
Một con báo tuyết -
động vật hiếm nhất của đỉnh Himalayn.
Đây là một con cái đang trên đường về hang của nó.
Đây là những hình ảnh đầu tiên chân thực nhất về báo tuyết được quay trong tự nhiên.
Nó âu yếm chú báo con một tuổi của nó.
Cái hang đã được lựa chọn một cách rất tốt.
Nó có một tầm nhìn rõ ràng tới những sườn núi xung quanh.
Trên những sườn dốc nguy hiểm này
chẳng có loài săn mồi nào ngoài báo tuyết
có cơ hội bắt được những con mồi yếu đuối cả.
Một con cái còn non là một mục tiêu lý tưởng.
Những bàn chân rộng giúp nó bám chặt vào sườn núi
và chiếc đuôi dài giúp nó thăng bằng.
Một cách bí mật, nó tiến tới vị trí phía trên con mồi.
Nó quay lại và chẳng mang cái gì về.
Những chú đại bàng vàng tuần tra sườn núi, kiếm tìm những con thú yếu hay bị chấn thương.
Với đôi cánh trải dài đến 2m
chú chim này có thể dễ dàng nhấc bổng 1 con sơn dương con.
Đại bàng săn mồi bằng tầm nhìn
những trận tuyết dầy buộc chúng từ bỏ công việc.
Với những con báo, tuyết mang lại một vỏ bọc tốt
đồng thời mang lại nhiều cơ hội cho chúng.
Thời tiết xấu che đậy âm thanh cho sự tiếp cận của nó
cho phép nó tiến tới gần con mồi với tầm vồ.
Đó là hành động của sự tuyệt vọng
khi nó muốn bắt những con thú lớn.
Những con sói đã săn được một con mồi
cũng cho những thợ săn mồi khác một cơ hội vơ vét.
Sự tồi tệ của trận bão tuyết mang lại sự thành công cho báo tuyết,
nhưng bởi cuộc săn mồi khiến nó đi quá xa
và để trở lại hang của nó nó phải leo một quãng đường dài.
Báo con buộc phải kiên nhẫn.
Phải một năm nữa nó mới có đủ sức mạnh và kĩ năng
để có thể tự đi săn trên sườn núi nguy hiểm này.
Báo tuyết dường như là một sinh vật của sự tưởng tượng,
biểu tượng của sự hoang dã,
loài động vật mà có rất ít người có thể nhìn thấy
sống trong thế giới của nó mà chúng ta hiếm khi có thể tới được.
Ngọn Karakoram nằm về phía cực tây của dãy núi
mà kéo dài tới một phần mười hành tinh của chúng ta -
dãy Himalaya.
Đây là những đỉnh núi cao nhất thế giới này,
như mọi dãy núi khổng lồ khác,
được tạo nên bởi sự va chạm của các lục địa.
Khoảng 50 triệu năm về trước
Thềm lục địa Ấn Độ va chạm với thềm lục địa Tây Tãng
làm cao lên những đỉnh núi rộng lớn vẫn đang không ngừng cao lên này.
Bức tường rộng lớn của đá và băng này
lớn đến nỗi nó làm thay đổi khí hậu thế giới.
Những ngọn gió ấm từ Ấn Độ, mang đầy hơi nước,
buộc phải bay cao lên bởi dãy Himalaya.
Bởi không khí lên cao nên chúng lạnh dần,
hình thành lên mây
và mùa mưa được sinh ra.
Trên những vùng cao những cơn mưa rơi xuống dưới dạng tuyết.
Ở đây, tại điểm cực đông xa xôi ở Trung Quốc,
có một cư dân vẫn phải chịu đựng cái lạnh của mùa đông ngoài hoang dã.
Phần lớn các loài gấu khác hiện tại đều đang ngủ đông,
nhưng gấu trúc lớn chưa vỗ béo đủ để có thể ngủ đông.
Thức ăn của nó, lá trúc, nguồn thức ăn chủ yếu của chúng
có quá ít giá trị dinh dưỡng
để có thể giúp nó có đủ lượng mỡ cần thiết như những loài gấu khác.
Phần lớn động vật ở đây di chuyển lên trên hoặc đi xuống theo mùa,
nhưng những chú gấu trúc bị giữ lại đây bởi chế độ ăn uống của chúng
bởi loại trúc mà chúng ăn chỉ có thể lớn lên ở độ cao này.
Nhưng những khu rừng ở đây tạo nhiều cơ hội hơn cho những loài di chuyển nhiều hơn.
Những con khỉ vàng [the golden snap-nosed monkey] như những chú gấu trúc, chỉ sống được ở Trung Quốc.
Bộ lông dầy cho phép chúng có thể tồn tại ở những độ cao cao hơn những loài khỉ khác
và khi cái lạnh kéo tới chúng lại có những sườn núi cao hơn cho riêng chúng.
Dù cho bạn có một bộ áo ấm
nhưng sẽ tốt hơn nếu bạn mặc nhiều lớp nhất có thể.
Nhưng ít ra thì những chú khí này còn có một lựa chọn -
nếu chúng chán ngấy với vỏ cây hay những nguồn thức ăn khác
chúng luôn luôn có thể xuống thấp hơn tới độ cao ấm hơn
và không cần quay lại cho đến tận mùa xuân.
Bởi vì tuyết đã tan
cây lại bắt đầu nảy lộc.
Hoa anh đào.
Cây đỗ quyên -
ở đây, tại ngôi nhà tự nhiên chúng tạo nên những khu rừng lớn
khoác cho vạn vật một bộ áo của mùa mới.
Những khu rừng này là một ngôi nhà của rất nhiều loài chim di trú.
Ở dưới những tán cây - một bộ mặt khác.
Đây là mùa kết bạn của nhứng chú chim trĩ,
loài monal Himalayan,
tragopan
và gà lôi máu.
Chú hươu musk ăn nhiều nhất có thể thức ăn do mùa xuân ngắn ngủi mang lại.
Con đực này đã ngửi thấy mùi một người bạn tình lý tưởng.
Một con gấu trúc đỏ, xuất hiện rất ít trong tự nhiên.
Nó từng được coi là cùng loài với gấu mèo,
nhưng giờ được tin là một loài gấu núi nhỏ.
Tầm giữa hè, họ hàng với nó, loài lớn hơn và nổi tiếng hơn, đang ẩn mình vào một cái hang.
Chú gấu trúc lớn đang chăm sóc cho đứa con nhỏ xíu một tuần tuổi của nó.
Nhẹ nhàng lau sạch con nó khỏi bệnh dịch.
Nó sẽ không rời khỏi hang trong vòng 3 tuần nữa,
khi mà con nó đang rất cần được chăm sóc.
Quá trình diễn ra thật chậm
vì sữa được tạo ra trên phần ăn bằng trúc của nó quả thực là rất nghèo nàn.
4 tuần tuổi
gấu con vẫn còn chưa nhìn được.
Mắt nó sẽ không mở hoàn toàn đến khi 3 tháng sau khi sinh,
cơ hội trưởng thành của gấu con cũng là rất mong manh.
Sự đấu tranh của gấu mẹ để nuôi con nó
là một biểu tượng cảm động của sự sống khắc nghiệt trên những ngọn núi.
Tại những đỉnh núi cao nhất trên hành tinh của chúng ta
không gì có thể sống mãi trên đó.
Đỉnh núi cao nhất,
Đỉnh Everest, cao năm dặm rưỡi so với mực nước biển
vẫn đang tiếp tục vươn cao - nóc nhà của thế giới.
Với những người đã cố gắng chinh phục nó
một phần mười đã không trở về.
Những người thành công chỉ có thể đứng trên đỉnh của nó trong một khoảng thời gian ngắn ngủi.
Người Nepal gọi nó là "đỉnh núi cao mà không một con chim nào có thể bay cao hơn nó."
Nhưng mỗi năm có trên 50, 000 con sếu
bay qua đây và tạo nên một trong những cuộc di trú thử thách nhất trên Trái Đất.
Để đến được nơi trú đông ở Ấn Độ
chúng phải vượt qua dãy Himalaya.
Tầm cuối buổi sáng, những cơn gió hung dữ gần rú qua đỉnh núi.
Những con sếu phải bay cao hơn để tránh cơn bão đang hình thành.
Chúng gặp phải sự phản kháng mạnh liệt.
Chúng phải quay lại
hoặc là mạo hiểm với cái chết.
Một ngày mới
với một cơ hội mới.
Chúng hợp lại thành từng đàn bằng cách gọi nhau.
Không còn sức bởi thiếu thức ăn và nước,
chúng dùng những cột khí nóng, để bay cao hơn.
Với rất nhiều con, đây là hành trình đầu tiên vượt Himalayas.
Với một số khác, đó là lần cuối cùng.
Nhứng chú đại bàng vàng đang đón chờ chúng.
Đại bàng săn mồi theo cặp để tách những con sếu non ra khỏi đàn.
Nó thoát khỏi móng vuốt của con thứ nhất,
nhưng không thể thoát khỏi con thứ hai.
Mặc dầu còn non, nhưng chú sếu cũng khá nặng
con đại bàng cũng khá vất vả để kiểm soát được nó.
Con mẹ không thể đợi lâu hơn được -
Đây là một cuộc đua khắc nghiệt chống lại thời tiết đang xấu đi.
Phần còn lại của đàn sếu tiếp tục chiến đấu.
Trong lúc tăng độ cao mỗi lần đập cánh đều là một nỗ lực đến kiệt quệ.
Cuối cùng thì chúng cũng đã vượt qua được bức tường cao nhất trên hành trình của mình.
Nhưng cũng giống như bất kì ai đã đạt đến đỉnh của ngọn núi này
chúng cũng không dám nấn na lâu hơn nữa.